Ευαγγέλιο και Απόστολος Κυριακής 3 Μαΐου 2026

 

Εὐαγγελικό Ἀνάγνωσμα Κυριακῆς 3 Μαΐου 2026, Κυριακὴ τοῦ Παραλύτου (Ἰωάν. ε΄ 1-15)

Μετὰ ταῦτα ἦν ἡ ἑορτὴ τῶν Ἰουδαίων, καὶ ἀ­­νέ­βη ὁ Ἰησοῦς εἰς Ἱε­ροσό­λυ­μα. 2 ἔστι δὲ ἐν τοῖς Ἱεροσολύ­μοις ἐπὶ τῇ προβατικῇ κολυμβήθρα, ἡ ἐπιλεγομένη Ἑβρα­ϊστὶ Βηθεσδά, πέντε στοὰς ἔχουσα. 3 ἐν ταύταις κατέκειτο πλῆ­θος πολὺ τῶν ἀσθε­νού­ν­των, τυφλῶν, χωλῶν, ξη­ρῶν, ἐκδε­χομένων τὴν τοῦ ὕδα­τος κίνησιν. 4 ἄγγελος γὰρ κατὰ και­ρὸν κατέβαινεν ἐν τῇ κο­λυμβήθρᾳ, καὶ ἐτάρασσε τὸ ὕδωρ· ὁ οὖν πρῶτος ἐμβὰς μετὰ τὴν ταραχὴν τοῦ ὕδατος ὑγιὴς ἐγίνετο ᾧ δήποτε κατείχετο νοσήματι. 5 ἦν δέ τις ἄνθρωπος ἐκεῖ τριάκοντα καὶ ὀκτὼ ἔτη ἔ­χων ἐν τῇ ἀσθενείᾳ αὐτοῦ. 6 τοῦτον ἰδὼν ὁ Ἰησοῦς κατακείμενον, καὶ γνοὺς ὅτι πολὺν ἤδη χρόνον ἔχει, λέγει αὐτῷ· θέλεις ὑγιὴς γενέσθαι; 7 ἀπεκρίθη αὐτῷ ὁ ἀσθε­νῶν· Κύριε, ἄνθρωπον οὐκ ἔχω, ἵνα ὅταν ταραχθῇ τὸ ὕδωρ, βάλῃ με εἰς τὴν κολυμβήθραν· ἐν ᾧ δὲ ἔρχο­μαι ἐγώ, ἄλλος πρὸ ἐμοῦ καταβαίνει. 8 λέγει αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς· ἔ­γειρε, ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει. 9 καὶ εὐθέως ἐγένετο ὑγιὴς ὁ ἄνθρωπος, καὶ ἦρε τὸν κράβαττον αὐτοῦ καὶ περιεπάτει. ἦν δὲ σάββατον ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ. 10 ἔλεγον οὖν οἱ Ἰουδαῖοι τῷ τεθεραπευμένῳ· σάββατόν ἐστιν· οὐκ ἔξεστί σοι ἆραι τὸν κράβαττον. 11 ἀπεκρίθη αὐτοῖς· ὁ ποιήσας με ὑγιῆ, ἐκεῖνός μοι εἶπεν· ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει. 12 ἠρώτησαν οὖν αὐτόν· τίς ἐστιν ὁ ἄνθρωπος ὁ εἰπών σοι, ἆρον τὸν κράβαττόν σου καὶ περιπάτει; 13 ὁ δὲ ἰαθεὶς οὐκ ᾔδει τίς ἐστιν· ὁ γὰρ Ἰησοῦς ἐξέ­νευσεν ὄχλου ὄντος ἐν τῷ τόπῳ. 14 μετὰ ταῦτα εὑρίσκει αὐ­τὸν ὁ Ἰησοῦς ἐν τῷ ἱερῷ καὶ εἶπεν αὐτῷ· ἴδε ὑγιὴς γέ­γονας· μηκέτι ἁμάρτανε, ἵνα μὴ χεῖρόν σοί τι γένηται. 15 ἀπῆλθεν ὁ ἄνθρωπος καὶ ἀνήγγειλε τοῖς Ἰουδαίοις ὅτι Ἰησοῦς ἐστιν ὁ ποιήσας αὐτὸν ὑγιῆ.

ΕΡΜΗΝΕΙΑ Π. Ν. ΤΡΕΜΠΕΛΑ

Ὕστερα ἀπ’ αὐτά ἦταν ἡ ἑορτή τῶν Ἰουδαίων, πιθανότατα ἡ ἑορτή τῶν Πουρίμ, πού ἔπεφτε περίπου ἕνα μήνα πρίν τό Πάσχα. Κατά τήν ἑορτή αὐτή ἀνέβηκε ὁ Ἰησοῦς στά Ἱεροσόλυμα. 2 Ἐκεῖ, στά Ἱεροσόλυμα, κοντά στήν προβατική πύλη τοῦ τείχους τῆς πόλεως ὑπάρχει κάποια λίμνη στήν ὁποία κολυμποῦσαν, καί ἡ ὁποία στήν ἑβραϊκή γλώσσα ὀνομαζόταν Βηθεσδά. Ἡ κολυμβήθρα αὐτή εἶχε τριγύρω της πέντε στοές, πέντε θολωτά ὑπόστεγα. 3 Σ’ αὐτά τά θολωτά ὑπόστεγα βρίσκονταν ξαπλωμέ­νοι πάρα πολλοί ἄρρωστοι, τυφλοί, κου­τσοί, ἄνθρωποι μέ κάποιο μέλος πιασμένο καί ἀναί­σθη­το ἤ ἀτρο­φι­κό· κι ὅλοι αὐτοί περίμεναν νά κινηθεῖ τό νερό τῆς κολυμβήθρας. 4 Διότι ἀπό καιρό σέ καιρό ἕνας ἄγγελος κατέβαινε στήν κολυμβήθρα καί ἀνατάραζε τά νερά της. Καί ὅποιος ἔμπαινε πρῶτος σ’ αὐτή μετά τήν ἀνα­τάραξη τοῦ νεροῦ, γινόταν ὑγιής, ὁποιαδήποτε κι ἄν ἦταν ἡ ἀρ­­ρώ­­στια πού εἶχε. 5 Ὑπῆρχε λοιπόν ἐκεῖ ἀνάμεσα στό πλῆθος τῶν ἀρ­ρώ­­στων καί κάποιος ἄνθρωπος πού ἦταν ἄρρωστος τρι­ά­ντα ὀκτώ ὁλόκληρα χρόνια. 6 Ὅταν τόν εἶδε ὁ Ἰησοῦς νά εἶναι ξα­πλω­μένος κάτω καί μέ τό θεῖο του βλέμμα διέκρινε ὅτι ἀπό πολύ καιρό εἶχε αὐτήν τήν ἀσθένεια, τοῦ εἶπε: Θέλεις νά γίνεις ὑγιής; Καί μέ τήν ἐρώτηση αὐτή ὁ Κύριος ἔδι­νε ἀφορμή στόν παράλυτο νά ζητήσει τή βοήθειά του. 7 Πράγματι λοιπόν ὁ ἄρρωστος τοῦ ἀποκρίθηκε: Κύριε, δέν ἔχω ἄνθρωπο νά μέ ρίξει στήν κολυμβήθρα ἀμέ­­σως μόλις ἀναταραχθοῦν τά νερά της. Κι ἐνῶ προ­σπα­­θῶ νά πλησιάσω ἐγώ μόνος μου, προλαβαίνει ἄλ­­λος καί κατεβαίνει στό νερό πρίν ἀπό μένα. 8 Τοῦ λέει ὁ Ἰησοῦς: Σήκω ἐπάνω, πάρε τό κρεβάτι σου στόν ὦμο σου καί περπάτα. 9 Κι ἀμέσως ὁ ἄνθρωπος ἔγινε καλά, πῆρε τό κρεβάτι του καί περπατοῦσε ἐλεύθερα. Ἦταν ὅμως Σάββατο ἡ ἡμέρα πού ἔγινε αὐτό. 10 Ἔλεγαν λοιπόν οἱ πρόκριτοι Ἰουδαῖοι στόν θεραπευμένο: Σήμερα εἶναι Σάββατο. Δέν ἐπιτρέπεται νά σηκώνεις καί νά μεταφέρεις τό κρεβάτι σου. 11 Αὐτός ὅμως τούς ἀποκρίθηκε: Ἐκεῖνος πού μέ ἔκανε καλά μέ θαῦμα καί θεϊκή δύναμη, αὐτός μοῦ εἶπε, πάρε τό κρεβάτι σου καί περπάτα. 12 Μετά λοιπόν ἀπό τήν ἀπάντηση αὐτή τόν ρώτησαν ἐκεῖνοι: Ποιός εἶναι ὁ ἄνθρωπος αὐτός πού σοῦ εἶπε, πάρε τό κρεβάτι σου καί περπάτα; 13 Ὁ θεραπευμένος ὅμως παράλυτος δέν ἤξερε ποιός εἶναι· διότι ὁ Ἰησοῦς εἶχε φύγει ἀπαρατήρητος καί εἶχε ἐξα­φανιστεῖ. Καί ἦταν εὔκολο νά ἐξαφανιστεῖ, διότι ὑπ­ῆρ­­χε πολύς λαός στόν τόπο πού ἔγινε τό θαῦμα. 14 Ὕστερα ἀπό ἀρκετό καιρό τόν βρῆκε ὁ Ἰησοῦς στό ἱερό καί τοῦ εἶπε: Βλέπεις, τώρα ἔχεις γίνει ὑγιής. Πρόσεξε λοιπόν ἀπό δῶ καί πέρα νά μήν ἁμαρτάνεις πιά, γιά νά μή πάθεις τίποτε χειρότερο ἀπό τήν ἀσθένεια πού εἶχες, καί ἡ ὁποία σοῦ προκλήθηκε ἀπό τίς ἁμαρτίες σου. Πρόσεξε μήν πάθεις χειρότερη συμφορά στό σῶ­μα σου, καί χάσεις μαζί μέ τήν ὑγεία τοῦ σώματός σου καί τήν ψυχή σου. 15 Ἔφυγε τότε ὁ ἄνθρωπος ἀπό τό ἱερό καί, ἀφοῦ συ­νά­ντησε τούς Ἰουδαίους, τούς ἀνήγγειλε ὅτι ὁ Ἰη­­σοῦς ἦταν αὐτός πού τόν γιάτρεψε.

Ἀποστολικό Ἀνάγνωσμα Κυριακῆς 3 Μαΐου 2026, Κυριακή τοῦ Παραλύτου (Πράξ. θ΄ 32-42)

‘Eν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις ἐγένετο Πέτρον διερχόμενον διὰ πάντων κατελθεῖν καὶ πρὸς τοὺς ἁγίους τοὺς κατοικοῦντας Λύδδαν. εὗρε δὲ ἐκεῖ ἄνθρωπόν τινα Αἰνέαν ὀνόματι, ἐξ ἐτῶν ὀκτὼ κατακείμενον ἐπὶ κραβάττῳ, ὃς ἦν παραλελυμένος. καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ Πέτρος· Αἰνέα, ἰᾶταί σε Ἰησοῦς ὁ Χριστός· ἀνάστηθι καὶ στρῶσον σεαυτῷ. καὶ εὐ­θέως ἀνέστη. καὶ εἶδον αὐτὸν πάντες οἱ κατοικοῦντες Λύδδαν καὶ τὸν Σάρωνα, οἵτινες ἐπέστρεψαν ἐπὶ τὸν Κύριον. Ἐν Ἰόππῃ δέ τις ἦν μαθήτρια ὀνόματι Τα­βιθά, ἣ διερμηνευομένη λέγεται Δορ­κάς· αὕτη ἦν πλήρης ἀγαθῶν ἔργων καὶ ἐλεημοσυνῶν ὧν ἐποίει. ἐγένετο δὲ ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις ἀσθενήσασαν αὐτὴν ἀποθανεῖν· λούσαντες δὲ αὐτὴν ἔθηκαν ἐν ὑπερῴῳ. ἐγγὺς δὲ οὔσης Λύδ­δης τῇ Ἰόππῃ οἱ μαθηταὶ ἀκούσαντες ὅτι Πέτρος ἐστὶν ἐν αὐτῇ, ἀπέστειλαν δύο ἄνδρας πρὸς αὐτὸν παρακαλοῦντες μὴ ὀκνῆσαι διελθεῖν ἕως αὐτῶν. ἀ­να­στὰς δὲ Πέτρος συνῆλθεν αὐτοῖς· ὃν πα­ραγενόμενον ἀνήγαγον εἰς τὸ ὑπερῷον, καὶ παρέστησαν αὐτῷ πᾶσαι αἱ χῆραι κλαίουσαι καὶ ἐπιδεικνύμεναι χιτῶνας καὶ ἱμάτια ὅσα ἐποίει μετ᾿ αὐτῶν οὖσα ἡ Δορκάς. ἐκβαλὼν δὲ ἔξω πάντας ὁ Πέτρος θεὶς τὰ γόνατα προσηύξατο, καὶ ἐπιστρέψας πρὸς τὸ σῶμα εἶπε· Ταβιθά, ἀνάστηθι. ἡ δὲ ἤνοιξε τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῆς, καὶ ἰδοῦσα τὸν Πέτρον ἀνεκάθισε. δοὺς δὲ αὐτῇ χεῖρα ἀνέστησεν αὐτήν, φωνήσας δὲ τοὺς ἁγίους καὶ τὰς χήρας παρέστησεν αὐτὴν ζῶσαν. γνωστὸν δὲ ἐγένετο καθ᾿ ὅλης τῆς Ἰόππης, καὶ πολ­λοὶ ἐπίστευσαν ἐπὶ τὸν Κύριον.

ΣΚΕΨΕΙΣ – ΔΙΔΑΓΜΑΤΑ – ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ

1. Ὄχι ἐγώ, ἀλλὰ ὁ Χριστός!

Ἡ σημερινὴ ἀποστολικὴ περικοπή, ἀπὸ τὸ ἱερὸ βιβλίο τῶν Πράξεων τῶν Ἀποστόλων, μᾶς μεταφέρει στὴν πόλη Λύδδα τῆς Παλαιστίνης. Ἐκεῖ εἶχε μεταβεῖ ὁ ἀπόστολος Πέτρος γιὰ νὰ στηρίξει τοὺς Χριστιανοὺς τῆς πόλεως. Ἐκεῖ συνάντησε καὶ κάποιον ἄνθρωπο, τὸν Αἰνέα, ποὺ ἦταν ὀκτὼ χρόνια παράλυτος σὲ κρεβάτι. Στράφηκε σ᾿ αὐτὸν ὁ Ἀπόστολος καὶ τοῦ εἶπε: «Αἰνέα, ἰᾶταί σε Ἰησοῦς ὁ Χριστός». Αἰνέα, σὲ θεραπεύει ὁ Ἰησοῦς, ποὺ εἶναι ὁ Μεσσίας, ὁ Χριστός. Σήκω ἐπάνω καὶ στρῶσε μόνος σου τὸ κρεβάτι σου. Καὶ ὁ Αἰνέας σηκώθηκε ἀμέσως ὑγιής.

Ὁ λόγος αὐτὸς τοῦ ἀποστόλου Πέτρου ἔχει πολὺ μεγάλη σημασία. Ἂν καὶ ὁ ἴδιος εἶχε ἐξέχουσα θέση στὴν πρώτη Ἐκκλησία, ὡς πρωτοκορυφαῖος Ἀπόστολος, ὡστόσο δὲν ἄφησε κανένα περιθώριο ν᾿ ἀποδοθεῖ στὸ πρόσωπό του ἡ θαυματουργικὴ δύναμη καὶ ἡ τιμὴ γιὰ τὸ συγκλονιστικὸ γεγονός. Ἐξαρχῆς τόνισε ὅτι ὁ ἀναστημένος Κύριος Ἰησοῦς Χριστὸς ἔκανε τὸ θαῦμα. Ὅλα τὰ εἶχε ἐπιτελέσει Ἐκεῖνος.

Αὐτὸ τὸ φρόνημα διαπνέει τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία. Ὅλα τὰ ἱερὰ Μυστήρια τὰ ἐνεργεῖ ὁ Χριστός. Οἱ κληρικοὶ εἶναι ἁπλῶς καὶ μόνο ὄργανά του. Γι᾿ αὐτὸ κατὰ τὴν τέλεση τῶν ἱερῶν Μυστηρίων ὁ ἱερέας δὲν ἐκφράζεται σὲ πρῶτο πρόσωπο, σὰν νὰ τελεῖ ὁ ἴδιος τὸ κάθε Μυστήριο, ἀλλὰ σὲ τρίτο πρόσωπο. Γιὰ παράδειγμα, λέει: «Βαπτίζεται ὁ δοῦλος τοῦ Θεοῦ», «Χρίεται ὁ δοῦλος τοῦ Θεοῦ», «Μεταλαμβάνει ὁ δοῦλος τοῦ Θεοῦ». Καὶ ὄχι ἐγὼ σὲ βαπτίζω, σὲ χρίω, σὲ μεταλαμβάνω. Γίνεται φανερὸ ἔτσι ὅτι ἱερουργὸς εἶναι ὁ Χριστός. Ἐκεῖνος εἶναι τὸ κέντρο τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας.

Τὸ ἀκριβῶς ἀντίθετο πνεῦμα ἐπικρατεῖ στὴν αἵρεση τοῦ Παπισμοῦ. Ἐκεῖ τὸ κέντρο ἔχει πάψει νὰ εἶναι ὁ Χριστός. Ἔχει ἐκτοπισθεῖ ὁ Θεάνθρωπος Κύ­ριος. Τὴ θέση του ἔχει πάρει ὁ Πάπας, ὁ ὁποῖος θεωρεῖ μὲν τὸν ἑαυτό του διάδοχο τοῦ ἀποστόλου Πέτρου, ἐνεργεῖ ὅμως καὶ κινεῖται μὲ φρόνημα ἐντελῶς ἀλλότριο ἀπὸ αὐτὸ τοῦ πρωτοκορυφαίου Ἀποστόλου. Στὶς ἱεροπραξίες τῶν Παπικῶν τὸ πνεῦμα εἶναι ἀνθρωποκεν­τρικό. Τὸ ὑποκείμενο δὲν εἶναι ὁ Ἰησοῦς Χριστός, ἀλλὰ ὁ ἄνθρωπος. Τὸ θαῦμα τῆς θεραπείας τοῦ παράλυτου Αἰνέα, λοιπόν, φανερώνει τὸ ἀκραιφνὲς φρόνημα τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας, τὸ ταπεινὸ ἦθος της. Ἀποκαλύπτει ταυτόχρονα καὶ τὸ μεγάλο λάθος, ποὺ ἐπαναλαμβάνει αἰῶνες τώρα ὁ δῆθεν ἀλάθητος Πάπας.

2. Ταβιθά: τὸ ζαρκάδι τῆς ἀγάπης

Ἡ ἀποστολικὴ περικοπὴ μᾶς περιγράφει κι ἕνα δεύτερο θαῦμα τοῦ Ἀποστόλου, τὸ ὁποῖο συνέβη στὴ γειτονικὴ πόλη Ἰόππη. Ἐκεῖ ζοῦσε κάποια πολὺ φιλάνθρωπη Χριστιανή, ἡ ὁποία λεγόταν Ταβιθά, ὄνομα ποὺ σημαίνει ζαρκάδι. Κάποτε ἡ Ταβιθὰ ἀρρώστησε καὶ πέθανε. Οἱ πιστοὶ τῆς πόλεως τότε εἰδοποίησαν τὸν Πέτρο, ποὺ βρισκόταν στὴ Λύδδα, καὶ τὸν παρακάλεσαν νὰ πάει κοντά τους. Ὁ Ἀπόστολος μετέβη στὴν Ἰόππη, στὸ σπίτι ὅπου εἶχαν ἑτοιμάσει τὴ νεκρή. Τὸ θέαμα ποὺ ἀντίκρισε, ἦταν πολὺ συγκινητικό. Παρουσιάσθηκαν μπροστά του ὅλες οἱ χῆρες κλαίγοντας γιὰ τὸν θάνατο τῆς Ταβιθὰ καὶ δείχνοντάς του τὰ ἐνδύματα, ποὺ τοὺς εἶχε φτιάξει μὲ τὰ ἴδια της τὰ χέρια: «ὅσα ἐποίει μετ᾿ αὐτῶν οὖσα ἡ Δορκάς». Ὁ Ἀπόστολος, ἀφοῦ τοὺς ἔβγαλε ὅλους ἔξω, γονάτισε, προσευχήθηκε καὶ κατόπιν στράφηκε πρὸς τὴ νεκρὴ καὶ εἶπε: «Ταβιθά, σήκω ἐπάνω». Καὶ ἡ Ταβιθὰ ἐπανῆλθε στὴ ζωή.

Ὁ θρῆνος τῶν χηρῶν γυναικῶν δίπλα στὸ σκήνωμα τῆς νεκρῆς ἦταν ἀσφαλῶς ἡ πιὸ ἀξιόπιστη μαρτυρία τῆς ἀρετῆς της· τὸ πιὸ ὄμορφο ἐγκώμιο, ὁ καλύτερος ἐπικήδειος στὸν θάνατό της. Δὲν ἔλεγαν λόγια, ἀλλὰ ἔδειχναν τὰ ἔργα, τὰ ροῦχα ποὺ εἶχε ράψει καὶ τοὺς εἶχε προσφέρει ἡ Ταβιθά. Διότι ἡ ἐκλεκτὴ αὐτὴ ψυχὴ «ἐποίει». Δύο φορὲς χρησιμοποιεῖ τὸ ρῆμα αὐτὸ ὁ ἱερὸς εὐαγγελιστὴς Λουκᾶς, καὶ μάλιστα σὲ χρόνο διάρκειας, γιὰ νὰ τονίσει ὅτι ἡ γυναίκα αὐτὴ ἀσταμάτητα ἔπραττε ἔργα ἀγάπης. Δὲν ζοῦσε γιὰ τὸν ἑαυτό της, ἀλλὰ γιὰ τὶς χῆρες καὶ τὰ ὀρφανά.

Πόσο μᾶς διδάσκει καὶ σήμερα ἡ γυναίκα αὐτή! Τὸ παράδειγμά της μᾶς προτρέπει νὰ μὴν ἀγαποῦμε μόνο μὲ τὰ λόγια, ἀλλὰ νὰ ἀποδεικνύουμε τὴν ἀγάπη μὲ τὰ ἔργα, μὲ τὴ θυσία μας. Γιὰ παράδειγμα, νὰ μὴν ξοδεύουμε χρήματα γιὰ νὰ στολιζόμαστε μὲ ἀκριβὰ καὶ πολυτελὴ ροῦχα, ἀλλὰ νὰ ἐξοικονομοῦμε πόρους γιὰ νὰ ἐνισχύουμε τοὺς φτωχοὺς ἀδελφούς μας. Νὰ μὴ ζοῦμε γιὰ τὸν ἑαυτό μας, ἀλλὰ γιὰ νὰ ἐλεοῦμε τοὺς ἄλλους. Κι ἂν δὲν ἔχουμε τὴ δυνατότητα νὰ βοηθοῦμε οἰκονομικά, ἡ εἰλικρινὴς ἀγάπη θὰ μᾶς ὑποδείξει ἄλλους τρόπους. Ὅπως συνέβη μὲ τὴν Ταβιθά, ἡ ὁποία πρόσφερε τὸν προσ­ωπικό της κόπο. Ὅποιος ἔχει ἀγάπη, πάντοτε βρίσκει τρόπο νὰ ἐλεεῖ. Βρίσκει ἔτσι ἀνοικτὴ τὴν πύλη τοῦ οὐρανοῦ. Διότι ἡ ἐλεημοσύνη εἶναι «κλῖμαξ εἰς τὸν οὐρανὸν ἐστηριγμένη» (ΕΠΕ 24, 128), ὅπως ἐπισημαίνει ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος· σκάλα ποὺ ἀνεβάζει τὸν ἄνθρωπο στὸν οὐρανό!